Newyddion, ymgynghoriadau, a chyfleoedd
Newyddion, Ymgynghoriadau a Ffyrdd o Ymgysylltu.
Byddwn yn cadw’r dudalen hon yn gyfredol gyda gwybodaeth berthnasol gan bartneriaid dibynadwy, yn ogystal â chyfleoedd i rannu eich barn ar faterion sy’n effeithio ar bobl hŷn yng Ngheredigion ac ymhellach.
Gellir dod o hyd i’r ymgynghoriadau diweddaraf a chyfredol gan Gyngor Sir Ceredigion ar ein tudalen Ymgynghoriadau Ymgyrchoedd ar agor.
Galwch yn ôl yn rheolaidd i weld beth sy’n digwydd a sut y gallwch gymryd rhan.
Cylchlythyr Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru: Mai 2026
Mae dolen i gylchlythyr diweddaraf y Comisiynydd isod, sy’n cynnwys yr wybodaeth ddiweddaraf am ei gwaith dros y misoedd diwethaf yn creu newid cadarnhaol i bobl hŷn.
Cylchlythyr y Comisiynydd: Mai 2026
Gwanwyn 2026: Yr Hinsawdd - Sicrhau bod mentrusrwydd pobl hŷn yn rhan o sgyrsiau am yr hinsawdd
Ydych chi’n cynnal digwyddiad oed-gyfeillgar yn ystod mis Mai? Mae Age Cymru yn awyddus i hyrwyddo digwyddiadau fel rhan o Gwanwyn 2026, eu dathliad blynyddol o greadigedd ymhlith pobl hŷn. Siaradwch â nhw am eich digwyddiad - byddent yn hoffi clywed am weithgareddau sy’n digwydd drwy gydol y flwyddyn, a gweithgareddau arbennig yn ystod mis Mai.
E-bostiwch gwanwyn@agecymru.org.uk neu ffoniwch 029 2043 1555. Os hoffech chi lanlwytho gwybodaeth am eich digwyddiad i’r calendr o Ddigwyddiadau’r Ŵyl, llenwch eu ffurflen ar lein.
I gael rhagor o wybodaeth ewch i calendr Gwanwyn ar wefan Age Cymru.
Deall Atwrneiaethau Parhaol (LPAs) a dirprwyaethau: sesiwn wybodaeth Wythnos Gofalwyr
I nodi Wythnos Gofalwyr 2026, mae Swyddfa'r Gwarcheidwad Cyhoeddus yn cynnal sesiwn wybodaeth ar-lein am ddim ar atwrneiaethau parhaol (LPAs) a gorchmynion dirprwyaeth.
Mae'r sesiwn ar gyfer unrhyw un sy'n cefnogi rhywun gyda'u harian neu eu hiechyd, neu ar gyfer gofalwyr di-dâl sydd eisiau cynllunio ymlaen llaw ar gyfer gwneud penderfyniadau yn y dyfodol.
Archebwch yma (Saesneg yn unig): Understanding LPAs and deputyships
Adroddiad: Fragile budgets, difficult choices: The cost of living for pensioners in 2026'
Mae Age UK wedi cyhoeddi adroddiad newydd, 'Fragile budgets, difficult choices: The cost of living for pensioners in 2026' (Saesneg yn unig). Mae'r adroddiad yn cyflwyno'r dystiolaeth ddiweddaraf ar bwysau cost byw sy'n wynebu pobl hŷn ledled Prydain Fawr, yn seiliedig ar arolwg barn Ionawr 2026 o bobl 66+ oed ac ymgysylltiad uniongyrchol trwy drafodaethau a gweithdy.
Mynd I’r Afael Ag Oedraniaeth Digidol Yng Nghymru: Diogelu Hawliau, Mynediad A Chynhwysiad
Ymunwch â Chomisiynydd Pobl Hŷn Cymru ac arbenigwyr eraill mewn gweminar a fydd yn canolbwyntio ar effaith oedraniaeth ddigidol a’r camau gweithredu sydd angen eu cymryd i fynd i'r afael â'r mater hwn sy’n prysur gynyddu.
Dyddiad: Dydd Iau 02 Gorffennaf 2026
Amser: 10.30 – 12.00
Mae’r weminar yn agored i bob unigolyn sydd â diddordeb, ond mae wedi’i thargedu’n benodol at unigolion sy’n gweithio yn y sector cyhoeddus yng Nghymru.
Cofrestrwch yma: Mynd I’r Afael Ag Oedraniaeth Digidol Yng Nghymru
Gweminarau am ddim
Bancio ar-lein i ddechreuwyr (10 Mehefin 2026)
Mae AbilityNet yn cynnal sesiwn 45 munud am ddim i bobl hŷn sydd eisiau meithrin hyder wrth ddefnyddio bancio ar-lein. Mae'r weminar yn ymdrin â'r pethau sylfaenol, aros yn ddiogel ar-lein, adnabod sgamiau, a rheoli arian yn ddiogel mewn ffordd syml a chyfeillgar.
Cofrestrwch yma: Free webinar: Online banking for beginners (Dim ond yn Saesneg y mae'r weminar ar gael)
Popeth sydd angen i chi ei wybod am y newid i linell dir yn y DU (29 Gorffennaf 2026)
Mae AbilityNet yn cynnal gweminar amser cinio am ddim mewn partneriaeth â BT Group i esbonio'r newid i wasanaethau digidol yn y DU. Bydd y sesiwn yn trafod beth sy'n newid, pwy sy'n cael ei effeithio (gan gynnwys cwsmeriaid EE a Plusnet), a sut mae pobl yn cael eu cefnogi trwy'r newid, gan gynnwys cwsmeriaid agored i niwed.
Bydd hefyd yn amlinellu cerrig milltir allweddol a'r hyn sydd angen i gwsmeriaid ei wneud i osgoi aflonyddwch.
Cofrestrwch yma: Free webinar: All you need to know about the UK landline switchover (Dim ond yn Saesneg y mae'r weminar ar gael)
Cynghrair Pobl Hŷn Cymru
Mae Cynghrair Pobl Hŷn Cymru eisiau clywed beth sydd bwysicaf i bobl hŷn ledled Cymru, a sut y gallai profiadau a blaenoriaethau newid dros y flwyddyn nesaf. Y dyddiad cau ar gyfer ymatebion yw 31 Mai 2026.
Arolwg Cynghrair Pobl Hŷn Cymru
Fforwm Anabledd Ceredigion
Mae Fforwm Anabledd Ceredigion yn agored i bobl anabl, gofalwyr, teuluoedd ac unrhyw un sydd â phrofiad personol o anabledd ar draws Ceredigion.
Mae’r fforwm yn cynnig cyfle i drafod materion lleol, rhannu profiadau, a chydweithio i helpu gwneud Ceredigion yn fwy hygyrch a chynhwysol. Cynhelir cyfarfodydd bob tri mis, ar-lein ac wyneb yn wyneb, ac maent yn hygyrch, yn gyfeillgar ac yn agored i bawb. Y dyddiadau cyfarfod nesaf yw 20 Mai, 19 Awst, 18 Tachwedd, a 17 Chwefror, rhwng 2–4pm.
Am ragor o wybodaeth neu i ymuno, cysylltwch ag emily.evans2@ceredigion.gov.uk neu dilynwch ‘Forwm Anabledd Ceredigion Disability Forum’ ar Facebook.
Amser i Addasu: Archwilio’r amseroedd aros am Grantiau Cyfleusterau i Bobl Anabl yng Nghymru
Mae Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru wedi cyhoeddi’n ddiweddar yr adroddiad Amser i Addasu: Archwilio’r amseroedd aros am Grantiau Cyfleusterau i Bobl Anabl yng Nghymru.
Mae’r adroddiad yn ymateb i bryderon pobl hŷn ledled Cymru am yr amseroedd aros i wneud addasiadau i’w cartrefi, yn enwedig pan fyddant yn cael eu hariannu drwy Grantiau Cyfleusterau i Bobl Anabl.
Gallwch lawrlwytho eich copi o’r adroddiad llawn yma: Amser i Addasu: Archwilio’r amseroedd aros am Grantiau Cyfleusterau i Bobl Anabl yng Nghymru - Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru
Strategaeth ar gyfer Cymdeithas sy’n Heneiddio
Mae Dawn Bowden AS, y Gweinidog Plant a Gofal Cymdeithasol, wedi cyhoeddi datganiad ysgrifenedig ar greu Cymru sy’n gyfeillgar i heneiddio.
Gallwch ddarllen ei datganiad ac archwilio’r Strategaeth ar gyfer Cymdeithas sy’n Heneiddio yma i weld sut mae Cymru’n cefnogi pobl i fyw a heneiddio’n dda.
Hawlia dy arian
Bob blwyddyn, mae dros £1 biliwn o fudd-daliadau heb eu hawlio yng Nghymru. Gallet ti fod yn colli allan ar arian ychwanegol i helpu gyda chostau byw - hyd yn oed os wyt ti eisoes yn derbyn budd-daliadau.
Gall Advicelink Cymru dy helpu i wirio beth wyt ti’n gymwys i’w gael a chefnogi di i wneud cais.
Gallet ti fod yn gymwys i gael:
- Credyd Pensiwn (tua £1,800 y flwyddyn ar gyfartaledd)
- Gostyngiad Treth y Cyngor (tua £800 ar gyfartaledd)
- Cymorth ychwanegol os wyt ti’n ofalwr neu’n astudio
Gallant hefyd helpu gyda chyngor ar ddyledion a chyllid personol. Ffonia am ddim ar 0800 702 2020 o Dydd Llun-Dydd Gwener: 8yb-7yp ac ar Dydd Sadwrn: 9yb-1yp. Mae croeso i ti ffonio yn Gymraeg.
Comisiynydd Pobl Hŷn: Ewch ati i gynllunio ar gyfer y dyfodol heddiw
Mae Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru yn annog pawb i feddwl ymlaen llaw a gwneud cynlluniau ar gyfer y dyfodol, gan sicrhau bod eu dewisiadau’n hysbys ac yn cael eu parchu os bydd angen gofal neu gymorth arnynt byth, neu os na allant wneud penderfyniadau drostynt eu hunain.
I helpu gyda hyn, mae’r Comisiynydd wedi cyhoeddi canllaw newydd, Cynllunio Gofal y Dyfodol: Cynllunio ar gyfer eich dyfodol heddiw, sy’n cynnig cyngor ymarferol ar sut i ystyried, trafod a dogfennu eich dymuniadau. Gallwch ddarllen y canllaw llawn ar wefan Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru.
Hybiau iechyd menywod newydd yn cael eu lansio ledled Cymru
Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi lansio hybiau iechyd menywod ledled Cymru, wedi'u cynllunio gyda menywod i wneud gwasanaethau iechyd allweddol yn haws i'w cyrchu. Mae'r hybiau hyn yn dwyn ynghyd gefnogaeth ar gyfer y menopos, iechyd mislif, atal cenhedlu a gofal hanfodol arall mewn lleoliadau cymunedol ac ar-lein - wedi'u teilwra i gyd-fynd â bywydau menywod. Erbyn mis Mawrth, bydd hyb ym mhob bwrdd iechyd, gan wella mynediad at wasanaethau hanfodol yn nes at adref.
Darllenwch y datganiad i'r wasg llawn: Lansio hybiau iechyd newydd wedi'u cynllunio gan fenywod i fenywod ledled Cymru (Llywodraeth Cymru)
Adroddiad Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru
Mae Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru wedi rhybuddio y bydd llawer o bobl hŷn yng Nghymru yn cael trafferth mynd allan i’w cymunedau yn ystod cyfnod y Nadolig oherwydd eu bod yn poeni am beidio â gallu talu am barcio a chael dirwyon.
Adroddiad Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru
Mae adroddiad newydd sydd wedi cael ei gyhoeddi gan Gomisiynydd Pobl Hŷn Cymru yn datgelu graddfa ac effaith tlodi ymysg pobl hŷn, ac mae’n galw am weithredu ar lefel Cymru a’r DU i ddarparu mwy o gymorth i unigolion sy’n cael trafferthion ariannol.
Lawrlwythwch gopi o 'Pobl hŷn a thlodi yng Nghymru' o wefan Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru
Cwrs Gyrrwr Hŷn
Mae Tîm Diogelwch Ffyrdd Cyngor Sir Ceredigion yn trefnu Cyrsiau i Yrwyr Hŷn yn rheolaidd ledled y sir i helpu pobl i gynnal eu hannibyniaeth, eu hyder a'u symudedd ar y ffordd.
Mae'r cyrsiau'n cael eu harwain gan weithwyr proffesiynol diogelwch ffyrdd ac wedi'u cynllunio i gefnogi gyrwyr aeddfed. Mae'r sesiynau'n seiliedig ar ddosbarthiadau ac yn canolbwyntio ar drafodaethau grŵp, cyngor ymarferol, ac ymwybyddiaeth o yrru'n fwy diogel.
Efallai y bydd cyfle hefyd i drefnu gwers yrru breifat gyda hyfforddwr gyrru cymeradwy, yn amodol ar argaeledd hyfforddwr.
Am ragor o wybodaeth, cysylltwch â clic@ceredigion.gov.uk neu ffoniwch 01545 570881.
Toiledau Cyhoeddus yng Nghymru
Yn 2024, mewn ymateb i alwadau gan yr aelodau, cyflwynodd Fforwm Pobl Hŷn Cymru ddeiseb i Lywodraeth Cymru yn galw am gyllid a chefnogaeth ar gyfer darparu toiledau cyhoeddus. Yn dilyn y ddeiseb, trefnodd Fforwm Pobl Hŷn Cymru ac Age Cymru ddigwyddiad bwrdd crwn, yn cynnwys nifer o sefydliadau â diddordeb. Cynigiodd y trafodaethau y dylid ffurfio cynghrair rhydd i ymchwilio i'r materion sy'n ymwneud â thoiledau cyhoeddus ac i gynhyrchu adroddiad ar y sefyllfa bresennol. Cynhaliwyd yr ymchwil rhwng mis Mai a mis Gorffennaf 2025.
Mae'r adroddiad isod yn ganlyniad i'r ymchwil a digwyddiadau trafod pellach gyda grwpiau a sefydliadau â diddordeb.
Toiledau Cyhoeddus yng Nghymru - Awst 2025
Adroddiad Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru
Mae Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru wedi cyhoeddi adroddiad newydd, Archwilio Oedraniaeth Ddigidol, sy’n archwilio sut mae oedraniaeth yn y byd digidol yn creu rhwystrau i bobl hŷn.
Gan seilio ar amrywiaeth eang o ymchwil, tystiolaeth, a llenyddiaeth, mae’r adroddiad yn amlygu sut mae ‘oedraniaeth ddigidol’ yn effeithio ar fynediad i wasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol, cyflogaeth, dysgu gydol oes, cyfranogiad cymdeithasol, a gweithgareddau hamdden.
Lawrlwythwch gopi o Archwilio Oedraniaeth Ddigidol o wefan Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru.
Adroddiad Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru
Heneiddio yng Nghymru: Cipolwg ar Brofiadau Pobl Hŷn
Age Cymru - Beth sy'n bwysig i chi?
Ymchwil i brofiadau pobl o heneiddio heb blant
Mae Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru wedi cyhoeddi adroddiad sy'n archwilio profiadau pobl o heneiddio heb blant, a'r camau gweithredu sydd eu hangen i sicrhau bod polisïau, cynllunio a gwasanaethau cyhoeddus yn adlewyrchu anghenion pob person hŷn yn well.
Gallwch ddarllen yr adroddiad yma: Ymchwil i brofiadau pobl o fynd yn hŷn heb blant